له افغانستان سره د جاپان مرسته یو ځل بیا ثابته کړه چې دغه هېواد د افغانانو په سختو ورځو کې د هغوی تر څنګ ولاړ دی. دا تازه ۲۴۰ زره ډالره مرسته به د روغتیايي خدمتونو د پیاوړتیا او د نشهيي توکو د درملنې په مرکزونو ولګول شي.
په داسې حال کې چې د افغانستان روغتیايي سکټور له سختو مالي او تخنیکي ننګونو سره مخ دی، د جاپان حکومت یو ځل بیا د بشري همدردۍ په لور یو مهم ګام پورته کړ. د روغتیا نړیوال سازمان (WHO) په خپل وروستي راپور کې اعلان وکړ چې له افغانستان سره د جاپان مرسته د ۲۴۰ زره امریکایي ډالرو په ارزښت تازه ترلاسه شوې ده. دا مرسته په داسې یو حساس وخت کې کېږي چې په هېواد کې ډېری روغتونونه او روغتیايي مرکزونه د بودیجې له کمښت سره لاس او ګرېوان دي.
له افغانستان سره د جاپان مرسته، د مرستې هدف او روغتیايي لومړیتوبونه
د روغتیا نړیوال سازمان په وینا، دا ځانګړې شوې بودیجه به په مستقیم ډول د اساسي روغتیايي خدمتونو د ساتنې او د بېړنیو طبي اړتیاوو د پوره کولو لپاره وکارول شي. له افغانستان سره د جاپان مرسته تل پر هغو برخو تمرکز کوي چې د عامو خلکو ژوند ورپورې تړلی وي. په دې نوي پلان کې، لومړیتوب هغو سیمو ته ورکړل شوی چې خلک یې روغتیایي مرکزونو ته لږ لاسرسی لري او یا هم د کډوالۍ او داخلي بېځایه کېدو له امله له روغتیايي ستونزو سره مخ دي.
د WHO په راپور کې راغلي چې دغه پیسې به د روغتیايي سیستم په هغو برخو کې ولګول شي چې د ماشومانو او میندو روغتیا خوندي کوي. په افغانستان کې د میندو او ماشومانو د مړینې کچه لا هم د اندېښنې وړ ده، او د جاپان دا ډول ملاتړ کولی شي په لیرې پرتو سیمو کې د کلینیکونو د فعال ساتلو لپاره حیاتي ثابت شي.
له افغانستان سره د جاپان مرسته، د نشهيي توکو د درملنې د مرکزونو ملاتړ
د دغه بشري کڅوړې یوه خورا مهمه برخه د نشهيي توکو د روږدو کسانو د درملنې مرکزونو ته ځانګړې شوې ده. په افغانستان کې د تېرو څو لسیزو جګړو او بېکارۍ له امله د روږدو کسانو شمېر په میلیونونو تنو ته رسېدلی دی. د دغو کسانو درملنه او بېرته ټولنې ته راګرځول یو ستونزمن او لګښت لرونکی بهیر دی. له افغانستان سره د جاپان مرسته به له دغو مرکزونو سره مرسته وکړي ترڅو د خپلو خدمتونو لړۍ جاري وساتي او د اړتیا وړ درمل او طبي توکي چمتو کړي. دا ګام نه یوازې د روغتیايي پلوه، بلکې د ټولنیز ثبات لپاره هم خورا ارزښتمن بلل کېږي.
د زیانمنو شویو قشرونو ساتنه
د روغتیا نړیوال سازمان ټینګار کړی چې د دغې مرستې لویه برخه به تر ټولو زیانمنو افغانانو ته ورسېږي. په دې ډله کې مېرمنې، ماشومان او هغه بېځایه شوې کورنۍ شاملې دي چې په کمپونو یا د ښارونو په څنډو کې په ناوړه شرایطو کې ژوند کوي. له افغانستان سره د جاپان مرسته د بېړنیو طبي کڅوړو (Emergency Medical Kits) په چمتو کولو کې هم مرسته کوي، ترڅو د احتمالي وبايي ناروغیو یا نورو پېښو پر مهال روغتیايي ټیمونه چټک غبرګون وښودلی شي.
د چارواکو او ډیپلوماټانو څرګندونې
په افغانستان کې د روغتیا نړیوال سازمان استازي د جاپان له حکومت او ولس څخه مننه کړې او ویلي یې دي چې د جاپان دا دوامداره ژمنتیا د هغوی سازمان ته دا وړتیا ورکوي چې د افغانستان په سختو شرایطو کې د خلکو تر څنګ پاتې شي. هغه زیاته کړه چې د جاپان ملاتړ په دې حساس پړاو کې د روغتیايي سیستم د نړېدو مخه نیسي.
بلخوا، په کابل کې د جاپان سفیر ویلي چې هېواد یې د افغان ولس د هوساینې او روغتیا په اړه ژور فکر کوي. هغه ټینګار وکړ چې جاپان ژمن دی چې د روغتیايي خدمتونو د پیاوړتیا له لارې د افغانانو د راتلونکي ژوند په ښه کولو کې خپله ونډه واخلي. د جاپان سفیر وویل چې د دوی هېواد نه یوازې د روغتیا، بلکې په نورو بشري برخو کې هم د افغانانو تر څنګ پاتې کېدو ته چمتو دی.
پایله او لیدلوری
له افغانستان سره د جاپان مرسته که څه هم د ۲۴۰ زره ډالرو په اندازه ده، خو په یو داسې هېواد کې چې هر ډالر د یو انسان د ژوند په ژغورلو کې رول لري، دا یو لوی ارزښت دی. جاپان په تېرو دوو لسیزو کې د افغانستان له سترو مرسته کوونکو څخه پاتې شوی او تل یې هڅه کړې چې خپلې مرستې د نړیوالو بېطرفه بنسټونو له لارې په رڼه توګه تر اړمنو خلکو ورسوي. د دې ډول همکاریو دوام کولی شي د افغانستان د روغتیايي سیستم د پیاوړتیا لپاره یوه هیله بښونکې نښه وي. تمه کېږي چې په راتلونکي کې به هم دغه هېواد د افغانستان د زېربناوو او بشري خدماتو په برخو کې خپلو مرستو ته دوام ورکړي.
