افغان صادرات هند ته؛ هند د افغانستان د صادراتو لپاره تر ټولو لوی بازار ګرځېدلی او په دې برخه کې یې د پاکستان ځای نیولی دی. دا بدلون د افغانستان په سیمهییزو سوداګریزو اړیکو کې مهم تحول بلل کېږي او ښيي چې کابل په تدریجي ډول خپلې اقتصادي اړیکې له نویو بازارونو سره پراخوي.
د افغانستان د صنعت او سوداګرۍ وزارت د معلوماتو له مخې، دا مهال شاوخوا ۴۳ سلنه افغان صادرات هند ته ترسره کېږي. د ۲۰۲۵ کال په ترڅ کې هند ته د افغانستان د صادراتو ارزښت ۷۵۵ میلیون ډالرو ته رسېدلی، په داسې حال کې چې دغه رقم په ۲۰۲۴ کال کې ۶۱۲ میلیون ډالر و. دا شمېرې ښيي چې په یوه کال کې صادرات له ۲۳ سلنې څخه ډېر زیات شوي دي.
پاکستان ته صادرات کم شوي
په ورته وخت کې پاکستان ته د افغانستان صادرات د پام وړ راکم شوي دي. د شمېرو له مخې، د افغانستان صادرات پاکستان ته له ۸۱۷ میلیون ډالرو څخه ۵۰۵ میلیون ډالرو ته راټیټ شوي، چې ۳۸.۲ سلنه کموالی ښيي.
شنونکي باور لري چې د کابل او اسلاماباد ترمنځ سیاسي او سوداګریزې ستونزې، د سرحدي لارو ځینې محدودیتونه او د بدیلو بازارونو لټون هغه عوامل دي چې د صادراتو په مسیر کې یې بدلون راوستی دی.
افغان صادرات هند ته؛ کوم توکي صادرېږي؟
افغانستان هر کال هند ته د کرنیزو او صادراتي محصولاتو لویه برخه لېږي. وچ انځر، مميز، زعفران، هنګ، پسته، بادام، غوزان، مڼې او بېلابېلې مسالې د هغو مهمو افغان صادرات هند ته توکو له ډلې دي چې هندي بازارونو ته صادرېږي.
په مقابل کې افغانستان له هند څخه درمل، صنعتي اومه مواد، بوره، ماشینونه، د موټرو پرزې او نور صنعتي توکي واردوي.
اقتصادي همکاري یوازې تر سوداګرۍ نه محدودیږي
د هندي رسنیو د راپورونو له مخې، د کابل او نوي ډیلي اړیکې یوازې د سوداګرۍ تر کچې محدودې نه دي. دواړه لوري د کانونو او مهمو طبیعي زیرمو په برخه کې هم د همکاریو پر پراختیا خبرې کوي.
افغانستان هڅه کوي د لیتیم، مسو او نادرو ځمکنیو عناصرو په سکتورونو کې هندي پانګونه جذب کړي؛ هغه سرچینې چې د نړۍ د ټکنالوژۍ او انرژۍ په بازارونو افغان صادرات هند ته کې ورځ تر بلې ارزښت پیدا کوي.
د هند لپاره ستراتیژیک اهمیت
کارپوهان وایي، له افغانستان سره د اقتصادي اړیکو پراختیا د هند لپاره یوازې اقتصادي نه، بلکې ستراتیژیک اهمیت هم لري. هند غواړي په افغانستان کې خپل حضور وساتي، د مهمو معدني سرچینو د پراختیا فرصتونه ترلاسه کړي او د سیمې په سیالیو کې خپل رول پیاوړی کړي.
سره له دې چې هند تر اوسه د طالبانو حکومت په رسمیت نه دی پېژندلی، خو د دواړو هېوادونو ترمنځ سوداګریزې او اقتصادي اړیکې په وروستیو کلونو کې د پراختیا په حال کې دي.
