که غواړئ په دوبۍ یا نورو ښارونو کې کور واخلئ، نو اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام خورا اړین دی. پدې مقاله کې د ۷ سترو تېروتنو مخنیوی او مالي لارښوونې ولولئ.
متحده عربي امارات، په ځانګړې توګه دوبۍ او ابوظبۍ، نن ورځ د نړۍ د جایدادونو یا پراپرټي بازار د تر ټولو ګرمو مرکزونو څخه شمېرل کېږي. د نړۍ له بېلابېلو هېوادونو، په تېره بیا د افغانستان څخه ګڼ شمېر پانګوال او کورنۍ لیواله دي چې په دې هېواد کې اپارتمانونه، ولاګانې یا نور جایدادونه واخلي. که څه هم دا یو زرین چانس ښکاري، خو بې له کافي معلوماتو او دقیقې وړاندوینې، دا پروسه ستونزمنه کېدای شي. ځکه خو اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام او د بازار د قوانینو درک کول د هر پېرېدونکي لومړنی مسؤلیت دی.
د یوې تازه سروې له مخې، سږ کال له هرو لسو کسانو څخه نږدې اووه تنه په اماراتو کې د کور رانیولو نیت لري. مګر متخصصان خبرداری ورکوي چې یوازې شوق کافي نه دی؛ که تاسو د مالي او قانوني پړاوونو لپاره چمتووالی ونه لرئ، دا شوق په اسانۍ سره په مایوسۍ بدلېدای شي. په دې مقاله کې موږ هغو ۷ سترو تېروتنو ته کتنه کوو چې ډېری پېرېدونکي ورسره مخ کېږي.
۱. اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام، د مالي وضعیت نه روښانتیا
ماهران وايي چې د جایداد د پېرلو پر مهال تر ټولو عامه او لومړنۍ تېروتنې څخه د مخنیوي لپاره باید اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام ولرئ او لومړی خپل مالي حالت وڅېړئ. ډېری خلک لومړی د کورونو لټون پیلوي او بیا فکر کوي چې پیسې به څنګه برابرې کړي. مګر د بانکونو په وینا، تاسو باید د جایداد له کتلو مخکې خپل ۷۰ تر ۸۰ سلنه مالي وضعیت روښانه کړی وي. تاسو باید پوه شئ چې څومره نغدې پیسې (Cash Down) ورکولی شئ. که دا کار ونه کړئ، تاسو له یوې کور سره احساساتي تړاو پیدا کوئ، خو کله چې بانک ستاسو پور (Mortgage) نه منظوروي، نو له سخت ذهني فشار سره مخ کېږئ.
۲. اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام، د پټو لګښتونو له پامه غورځول
اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام په دې مانا دی چې تاسو یوازې د کور اصلي بیه حساب نه کړئ. په دې بازار کې د بیې تر څنګ ځینې نور لګښتونه هم شته چې د جایداد د بیې شاوخوا ۷ تر ۸ سلنه جوړوي. په دې کې د ځمکې د ادارې (DLD) د راجسټرکېدو فیس، د بانک د ارزونې چارجونه، د ایجنټ کمېشن، د ټرسټ فیس او د ډوېلپر (جوړونکې کمپنۍ) له لوري د “نو آبجکشن سرټیفکېټ” یا NOC فیس شامل دي. که ستاسو بودجه یوازې د کور د بیې لپاره وي، نو د دې اضافي فیسونو په ورکولو کې به له ستونزو سره مخ شئ.
۳. د سروس چارج او میاشتني لګښتونه
ډېر کله پېرېدونکي فکر کوي چې یو ځل یې پیسې ورکړې او خلاص شول. مګر په اماراتو کې د جایداد اخیستلو وروسته د ساتنې او خدماتو لګښتونه (Service Charges) یو جدي بحث دی. دا لګښتونه د ودانۍ د پاکوالي، امنیت، جمنازیم او حوض د ساتنې لپاره اخیستل کېږي. د جایداد د اندازې او موقعیت له مخې دا فیسونه توپیر لري. که تاسو دې لګښتونو ته پام ونه کړئ، دا میاشتني تادیات ستاسو پر بودجه بوج جوړېدای شي.
۴. د بانکي پور (Mortgage) په اړه غلط فهمي
بهرني پېرېدونکي باید پوه شي چې په اماراتو کې بانکونه معمولاً د کور ۱۰۰ سلنه بیه نه ورکوي. که تاسو غواړئ په پور کور واخلئ، نو اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام په کار دی ترڅو پوه شئ چې بانک یوازې ۷۰ تر ۸۰ سلنه مالي مرسته کوي. پاتې ۲۰ یا ۳۰ سلنه ډاون پېمنټ او ټول قانوني فیسونه باید پېرېدونکی له خپل جیبه ورکړي.
۵. د قسط او کرایې ترمنځ توپیر
یوه بله عامه تېروتنه دا ده چې خلک د بانک میاشتنی قسط د کور له کرایې سره برابر ګڼي. که څه هم په ظاهره قسط د کرایې په اندازه ښکاري، خو تاسو باید د سود کچه (Interest Rate)، بیمه او نور اوږدمهاله لګښتونه هم په حساب کې ونیسئ. د سود کچه بدلېدای شي، نو د اوږدې مودې لپاره دقیق پلان جوړول حیاتي دي.
۶. د اسنادو او کاغذونو په چمتووالي کې غفلت
د اسنادو نشتوالی یا په اسنادو کې تضاد د پېرلو پروسه ځنډولی شي. د جایداد د ملکیت اسناد، د پاسپورټ اعتبار، د ویزې حالت او د بانک شرطونه ټول باید مخکې له مخکې سم وي. د “نو آبجکشن سرټیفکېټ” (NOC) اخیستل له جوړوونکې کمپنۍ څخه یو له هغو پړاوونو دی چې ډېر پېرېدونکي پرې نه پوهېږي او وروسته ورته ستونزې جوړوي.
۷. د “پري اپروول” (Pre-approval) ارزښت
تر ټولو لویه تېروتنه دا ده چې پېرېدونکی پرته له دې چې له بانک څخه د پور لومړنی تایید یا “پري اپروول” واخلي، د کور د پېرلو تړون لاسلیک کړي. نږدې ۲۰ سلنه خلک په دې مرحله کې له ناکامۍ سره مخ کېږي، ځکه یا یې عاید ناثابت وي، یا یې شخصي پورونه ډېر وي او یا یې د کار تاریخ لنډ وي. د خپلواکو کارکوونکو (Freelancers) لپاره قوانین لا سخت دي.
په پای کې ویلی شو چې اماراتو کې د جایداد اخیستو ته پام ستاسو پانګه خوندي کوي. مخکې له دې چې کوم اپارتمان یا ولا وګورئ، لومړی خپل مالي ظرفیت وڅېړئ، له بانک سره خبرې وکړئ، ټول پټ لګښتونه حساب کړئ او د جایداد د ساتنې میاشتني فیسونه وپوښتئ. که دا اوه ګامونه په سمه توګه واخلئ، ستاسو د کور اخیستلو تجربه به نه یوازې اسانه وي، بلکې له ذهني فشار څخه به هم وژغورل شئ او یوې ښې راتلونکې ته به لاره پرانیزئ.
