په دغه راپور کې ولولئ چې څنګه د بهرنۍ مرستې کمښت په افغانستان کې د طبیعي پېښو پر وړاندې د مبارزې چارې له خنډ سره مخ کړي او د سرې میاشتې او پېښو ادارې تازه اندېښنې څه دي.
د طالبانو د حکومت د پېښو پر وړاندې د چمتووالي ملي ادارې مشر، ملا نورالدین ترابي وايي چې په هېواد کې د بهرنۍ مرستې کمېدو د دوی د فعالیتونو سرعت تر یو بریده اغېزمن کړی دی. نوموړي په خپلو تازه څرګندونو کې ټینګار کړی چې د نړیوالو مرستندویه بنسټونو د مرستو کمښت په داسې حال کې رامنځته کېږي چې افغانستان د سخت ژمي او طبیعي افاتو له امله له جدي بشري بحران سره مخ دی.
بهرنۍ مرستې، د مرستو په وړاندې سیاسي خنډونه
ملا نورالدین ترابي له بي بي سي سره په مرکه کې ویلي چې ځینې نړیوال بنسټونه د حکومت د رسمیت نه پېژندلو په پلمه له دغې ادارې سره مستقیمې همکارۍ ته زړه نه ښه کوي. نوموړی وايي چې که څه هم بهرنۍ مرستې د خیریه موسسو له لارې تر خلکو رسېږي، خو د نړیوالو سازمانونو د فعالیتونو محدودېدل د پېښو پر وړاندې غبرګون ستونزمن کړی دی. هغه له نړیوالې ټولنې وغوښتل چې بشري مسایل له سیاست سره ونه تړي.
بهرنۍ مرستې، د شته مرستو وضعیت؛ له روسیې تر اروپايي ټولنې
سره له دې چې د بهرنۍ مرستې په کچه کې کموالی راغلی، خو ځینې هېوادونه لا هم له افغانستان سره خپلو همکاریو ته دوام ورکوي:
اروپايي ټولنه: ترابي وايي چې اروپايي ټولنې په تېر په څېر خپلو مرستو ته دوام ورکړی دی.
روسیه: په کابل کې د روسیې سفارت ژمنه کړې چې ډېر ژر به ۲۰ زره ټنه غنم، ۱۰ زره ټنه وریجې او ۲ زره ټنه غوړي د پېښو سره د مبارزې ادارې ته وسپاري.
کورنۍ سرچینې: د خوراکي توکو د کمښت د پوره کولو لپاره، د طالبانو له مشر څخه د ۳۴۰۰ ټنه غنمو غوښتنه شوې ترڅو په ولایتونو کې ووېشل شي.
د وروستیو ورښتونو ځاني او مالي زیانونه
د بهرنۍ مرستې د کمښت په اړه دا اندېښنې په داسې حال کې څرګندېږي چې په تېرو څو ورځو کې د سختو واورو او بارانونو له امله په هېواد کې درانه تلفات اوښتي دي. د پېښو سره د مبارزې ادارې ویاند، محمد یوسف حماد، تازه ارقام داسې وړاندې کړي:
ځاني تلفات: د مړو شمېر ۶۱ تنو او د ټپیانو شمېر ۱۱۰ تنو ته رسېدلی دی.
مالي زیانونه: سلګونه کورونه په بشپړ یا جزوي ډول ویجاړ شوي او په سلګونو څاروي له منځه تللي دي.
د لارو بندښت: د سالنګ لویه لاره د پینځمې ورځې لپاره لا هم د ترافیکو پر مخ تړلې ده او په ګڼو نورو ولایتونو کې هم مواصلاتي لارې بندې دي.
د ملګرو ملتونو خبرداری
ملګري ملتونه د اقلیم بدلون، د میلیونونو کډوالو راستنېدل او د بهرنۍ مرستې کمښت د افغانستان لپاره درې سترې ننګونې بولي. د دغه سازمان په وینا، د افغانستان له نیمایي زیات نفوس بېړنیو بشري مرستو ته اړتیا لري او که نړیواله ټولنه خپلو مرستو ته دوام ورنه کړي، بشري وضعیت به نور هم خراب شي.
کیورډونه: بهرنۍ مرستې، ملا نورالدین ترابي، په افغانستان کې طبیعي پېښې، د سالنګ لاره، د بشري مرستو کمښت، د اقلیم بدلون.
