په ۲۰۲۵ کال کې د غنمو صادرات له قزاقستان څخه افغانستان ته د تېر کال په پرتله ۶۳ سلنه زیات شوي دي. دا راپور د دواړو هېوادونو ترمنځ د سوداګریزې راکړې ورکړې نوي ارقام او د منځنۍ اسیا د بازارونو اهمیت په ډاګه کوي.
د سیمې د اقتصادي او سوداګریزو بدلونونو په لړ کې، تازه ارقام ښیي چې د افغانستان او قزاقستان ترمنځ د غلو د سوداګرۍ کچه یو ځل بیا د پام وړ لوړه شوې ده. د قزاقستان د ملي رسنیو د راپور له مخې، په ۲۰۲۵ کال کې افغانستان ته د غنمو صادرات او د نورو غلو لېږد د تېر ۲۰۲۴ کال په پرتله ۶۳ سلنه زیات شوی دی. دا ارقام ښیي چې افغانستان یو ځل بیا د قزاقستان لپاره په یو ستر او حیاتي بازار بدل شوی او د دواړو هېوادونو ترمنځ د رېل پټلۍ له لارې د توکو لېږد رالېږد نوی ریکارډ جوړ کړی دی.
د غنمو صادرات، د ارقامو تحلیل او د رېللارې راپور
د جمعې په ورځ د قزاقستان د ملي رېللارې ادارې لخوا خپاره شوي ارقام د دې ښکارندویي کوي چې د ۲۰۲۵ کال تر پایه، افغانستان ته د غلو په صادراتو کې بېساری بدلون راغلی دی. په ۲۰۲۴ کال کې د ځینو تخنیکي او لوجستیکي ستونزو له امله د صادراتو کچه یو څه کمه شوې وه، خو ۲۰۲۵ کال د قزاقستان لپاره د غلو د سوداګرۍ د بېرته ژوندي کېدو کال ثابت شو.
د راپور له مخې، د ۲۰۲۵ کال په وروستیو میاشتو کې (له سپټمبر څخه تر ډسمبر پورې) دا لړۍ لا پسې ګړندۍ شوې وه. په دې څلورو میاشتو کې افغانستان ته د غنمو صادرات د تېر کال د همدې مودې په پرتله ۷۱ سلنه زیاتوالی ښیي. دا په تېرو لسو کلونو کې د قزاقستان لپاره تر ټولو ښه وضعیت بلل کېږي، چې وکولای شول خپل زراعتي محصولات په دومره لوړ حجم سره نړیوالو او په ځانګړي ډول افغان بازارونو ته ورسوي.
د غنمو صادرات، له پاکستان څخه منځنۍ اسیا ته د پام اړول
د افغانستان لپاره د قزاقستان د غلو اهمیت په داسې وخت کې زیاتېږي چې له پاکستان سره د افغانستان سوداګریزې اړیکې له کلونو راهیسې له کړکېچونو سره مخ دي. په تېرو وختونو کې افغانستان د غنمو او اوړو لویه برخه له پاکستان څخه واردوله، خو د ډیورنډ کرښې په اوږدو کې د سرحدي لارو پرلهپسې تړل کېدو، پر ټرانزیټي لاریو د محدودیتونو لګولو او سیاسي ناندرۍ د دې لامل شوې چې افغان سوداګر د وارداتو لپاره نوې سرچینې ولټوي.
افغانستان اوسمهال هڅه کوي چې خپله سوداګري متنوع کړي او د منځنۍ اسیا هېوادونه، په ځانګړې توګه قزاقستان، د دې هدف لپاره تر ټولو خوندي او باوري بدیلونه دي. قزاقستان په سیمه کې د غلو له سترو تولیدوونکو څخه دی او د رېل پټلۍ له لارې له افغانستان سره د دوی نښلېدل د دې لامل شوي چې د غنمو صادرات په ارزانه او چټکه توګه ترسره شي.
د قزاقستان د غنمو کیفیت او ستراتیژیک رول
قزاقستان نه یوازې د افغانستان، بلکې د نړۍ په کچه د غنمو یو له مهمو صادرونکو هېوادونو څخه دی. د قزاقستان غنم د لوړ کیفیت لرونکي دي او په افغانستان کې یې د اوړو لپاره تقاضا خورا زیاته ده. د دغه هېواد د ملي رېللارې ادارې په وینا، د غلو د صادراتو دغه زیاتوالی ښیي چې د دوی ټرانسپورټي زیربناوې د دې وړتیا لري چې د افغانستان غوښتنو ته پر وخت ځواب ووایي.
شنونکي په دې باور دي چې د افغانستان لخوا له منځنۍ اسیا سره د سوداګرۍ پراخول به نه یوازې د خوراکي توکو د بیو په ثبات کې مرسته وکړي، بلکې افغانستان به له یو لوري (پاکستان) څخه د تکیې له انحصار څخه هم وژغوري. دا چې قزاقستان په تېرو لسو کلونو کې د غلو د صادراتو په برخه کې خپل تر ټولو ښه وضعیت تجربه کوي، لویه برخه یې د افغانستان د مارکېټ د غوښتنو له امله ده.
په ټوله کې، په ۲۰۲۵ کال کې د ۶۳ سلنه زیاتوالي راپور دا ثابتوي چې د غنمو صادرات د کابل او استانه ترمنځ د ستراتیژیکو همکاریو یوه مهمه ستن ده. که چېرې د دواړو هېوادونو ترمنځ په رېل پټلۍ او سوداګریزو چارو کې نورې اسانتیاوې هم رامنځته شي، تمه کېږي چې په ۲۰۲۶ کال کې به دا شمېرې نورې هم لوړې شي. افغانستان د منځنۍ اسیا له لارې خپل ځان بسیاینې او د خوراکي توکو د امنیت په لور ګامونه اخلي، او قزاقستان پدې لاره کې د یو باوري شریک په توګه پاتې شوی دی.
