له غزني د ځمکې ترمداره؛ د افغانستان لومړي ستورمزلي عبدالاحد مومند ژوند او میراث
له غزني د ځمکې ترمداره؛ د نړۍ د شاوخوا اته میلیارده وګړو له ډلې، تر اوسه یوازې نږدې ۷۸۰ کسان توانېدلي چې د ځمکې مدار ته سفر وکړي. د دغو محدودو کسانو په ډله کې د افغانستان لومړی او یوازینی ستورمزلی، عبدالاحد مومند هم شامل و؛ هغه شخصیت چې له غزني د ځمکې ترمداره د افغانانو نوم ورساوه او د هېواد لپاره یې یوه تاریخي لاسته راوړنه ثبت کړه.
له غزني د ځمکې ترمداره؛ د یوه افغان د بریا کیسه
عبدالاحد مومند د غزني ولایت د یوه بزګر په کورنۍ کې زیږېدلی و، خو د زده کړو، هڅو او مسلکي وړتیاوو په مټ یې داسې مقام ته ځان ورساوه چې د نړۍ د محدودو ستورمزلو په کتار کې ودرېد.
هغه په ۱۹۸۸ کال کې د شوروي اتحاد د فضايي پروګرام په ګډ ماموریت کې فضا ته ولاړ او د “میر” فضايي تمځای کې یې نږدې نهه ورځې تېرې کړې. په همدې سفر کې یې افغانستان د سلګونو کیلومترو له لوړوالي څخه ولید او وروسته یې په مرکو کې ویلي وو چې له فضا څخه ټول سرحدونه او اختلافونه بېمعنا ښکاري او ځمکه د یوه واحد او نښتي نظام په څېر ښکاري.
د فضا له لیدلوري د افغانستان انځور
عبدالاحد مومند تل یادونه کوله چې له مدار څخه یې افغانستان یو متحد، ښکلی او بشپړ هېواد لیدلی و. هغه باور درلود چې د خلکو ترمنځ همغږي، زغم او زده کړې د هرې ټولنې د پرمختګ اساسي شرطونه دي.
د هغه په وینا، فضا ته سفر یوازې یوه علمي تجربه نه وه، بلکې د ژوند په اړه یې لیدلوری هم بدل کړی و او دې تجربې هغه دې ته وهڅاوه چې د یووالي او متقابل درناوي پیغام خپور کړي.
له غزني د ځمکې ترمداره؛ د زده کړو او پرمختګ پلوی
له فضايي ماموریت وروسته، د افغانستان کورنیو جګړو عبدالاحد مومند اړ کړ چې جرمني ته کډه شي. وروسته چې افغانستان ته راستون شو، د هېواد د پرمختګ لپاره یې پر زده کړو او علمي پانګونې ټینګار وکړ.
هغه په یوه مرکه کې ویلي وو:
“موږ باید ټول په ګډه کار وکړو او یو بل وزغمو.”
د هغه په باور، د افغانستان راتلونکی د تعلیم، ساینس او نوښت له لارې روښانه کېدای شي.
د عبدالاحد مومند مړینه او تلپاتې میراث
عبدالاحد مومند د روان کال د غبرګولي په ۳۱مه په جرمني کې وفات شو او د افغانستان علمي او فضايي تاریخ یې د یوه مهم شخصیت له لاسه ورکړ.
له غزني د ځمکې ترمداره رسېدلی دغه افغان ستورمزلی یوازې د یوه فضايي ماموریت اتل نه و، بلکې د علم، هڅې او لویو هیلو سمبول هم ګڼل کېږي.
هغه داسې میراث پرېښود چې راتلونکو نسلونو ته دا پیغام ورکوي چې د زده کړو، ارادې او هڅې په وسیله د نړۍ تر ټولو لوړو مقامونو ته رسېدل ممکن دي، او یو افغان هم کولی شي د ځمکې له مداره خپل هېواد نړۍ ته ور وپېژني.
