د باسمتي وریجو د جغرافیایي نښې (GI) په اړه د هند او پاکستان جنجال یو ځل بیا تود شوی دی. د هند له لوري د یوې نوې دعوې او اپیل تر رد کېدو وروسته، د دې مشهور محصول پر مالکیت او نړیوالې سوداګریزې پېژندنې بحثونه بېرته راپورته شوي دي.
باسمتي وریجې د هند او پاکستان په بېلابېلو سیمو کې کرل کېږي، خو دواړه هېوادونه هڅه کوي چې په نړیوال بازار کې د دې محصول د نوم او اصالت قانوني حق ترلاسه کړي.
هند ولې د باسمتي وریجو د ثبت هڅه کوي؟
هند په ۲۰۱۶ کال کې باسمتي وریجې د جغرافیایي نښې په توګه ثبت کړې وې. په دې ثبت کې د پنجاب، هریانا، لویدیځ اترپردېش، اتراکنډ، ډیلي او د جمو او کشمیر ځینې سیمې شاملې شوې وې.
خو پاکستان له پیله د دې پرېکړې مخالفت کړی او ټینګار یې کړی چې باسمتي د پنجاب د دواړو غاړو ګډ تاریخي او کرنیز میراث دی.
د هند او پاکستان جنجال ولې مهم دی؟
د هند او پاکستان جنجال یوازې د وریجو پر نوم نه دی، بلکې د نړیوالو بازارونو، صادراتو او اقتصادي ګټو له موضوع سره هم تړاو لري.
دواړه هېوادونه غواړي چې په اروپایي او نورو نړیوالو بازارونو کې د باسمتي وریجو د جغرافیایي نښې حق ترلاسه کړي، ځکه دا چاره کولی شي د صادراتو کچه لوړه او اقتصادي عواید زیات کړي.
په ۲۰۲۶ کال کې هم په هند کې د باسمتي وریجو د جغرافیایي سیمو د پراخولو په اړه بحثونه روان دي.
کارپوهان باور لري چې د هند او پاکستان جنجال به په راتلونکو کلونو کې هم دوام وکړي، ځکه دواړه هېوادونه باسمتي وریجې د خپل کرنیز او اقتصادي هویت مهمه برخه ګڼي.
