د خوړو هضمېدل د انسان د بدن له مهمو او پېچلو بهیرونو څخه ګڼل کېږي. هر هغه خواړه چې انسان یې خوري، د هاضمې له بېلابېلو پړاوونو تېرېږي څو بدن وکولای شي ترې انرژي او اړین غذایي مواد ترلاسه کړي.
د خوړو هضمېدل له کومه پیلېږي؟
د خوړو هضمېدل له خولې پیلېږي. کله چې خواړه ژول کېږي، غاښونه یې په کوچنیو برخو وېشي او لاړې ورسره ګډېږي. لاړې ځانګړي مواد لري چې د خوړو په نرمولو او لومړني هضم کې مرسته کوي.
وروسته خواړه معدې ته رسېږي. معده خواړه د خپلو تیزابي موادو او هاضمي انزایمونو په وسیله تجزیه کوي. عموماً خواړه له دوو تر څلورو ساعتونو پورې په معده کې پاتې کېږي. په دې موده کې خواړه په نرم او نیمه مایع حالت بدلېږي.
له معدې وروسته خواړه وړو کولمو ته داخلیږي. د خوړو هضمېدل تر ټولو مهم پړاو همدلته ترسره کېږي، ځکه ډېری غذایي مواد د وړو کولمو له لارې وینې ته جذبېږي. دا بهیر شاوخوا له څلورو تر شپږو ساعتونو وخت نیسي.
کوم خواړه ژر او کوم ورو هضمېږي؟
هغه پاتې مواد چې بدن یې جذب نه کړي، لويو کولمو ته ځي. په لويو کولمو کې له دغو موادو اوبه او مالګې جذبېږي او پاتې فاضله مواد د بدن د خارجېدو لپاره چمتو کېږي. دا پړاو کله ناکله له ۱۲ تر ۴۸ ساعتونو دوام کولی شي.
د خوړو هضمېدل د خوړو له ډول سره هم مستقیم تړاو لري. سپک او ساده خواړه لکه مېوې او ځینې سبزي ژر هضمېږي، خو غوښه، غوړ لرونکي خواړه او درانه پروټینونه زیات وخت غواړي. همداراز فایبر لرونکي خواړه د هاضمې سیستم منظم ساتلو کې مرسته کوي.
د هاضمې پر بهیر کوم عوامل اغېز کوي؟
متخصصان وایي، د خوړو هضمېدل په هر انسان کې یو شان نه وي. د عمر، روغتیايي وضعیت، فزیکي فعالیت او د خوړو ډول د هاضمې پر چټکتیا او ورووالي اغېز کوي. په عمومي ډول خواړه کولای شي د انسان د هاضمې په سیستم کې له یوې تر درې ورځو پورې پاتې شي.
