د محمد بن سلمان له باجوه سره ليدو نه ډډه ولې وکړه؟

د عربستان سعودي وليهعد محمد بن سلمان د پاکستان له لوی درستيز یا ارمي چيف جاويد قمر باجوه سره د لیدو نه ډډه وکړه او وخت ورنکړ او د محمد بن سلمان پر ځاۍ ورسره دعربستان مرستیال دفاع وزیر وليدل او په مختلفو موضوعاتو باندې ېې بحث وکړ،

د باجوه ليدنه په داسي حال کې د سعودي عربستان د وليهعد له لوري لغوه کيږي چې په دې وروستو کې د پاکستان او سعودي اړيکي خرابې شوي دي، تيره دوشنبه د پاکستان لوی درستيز جنرال جاويد قمر باجوه او د استخباراتي ادراي مشر فيض محمد د سعودي عربستان پلازميني رياض ته سفر وکړ.او غوښتل يې د سعودي عربستان له وليهعد سره ملاقات وکړي او د پاکستان د ترينګولو اړيکو د رغولو لپاره له هغه سره تفصیلي بحث وکړي

خو د عربستان وليهعد د پاکستاني پوځ له لوی درستيز سره ليدنه ردکړه. چې هغه وروسته جنرال باجوه ددفاع له مرستيال وزير سره وکتل.د رپوټونو له مخې داسې ويل کيږي چې د سعودي عربستان او پاکستان اړيکې له هغه وروسته ترينګلي شوي چې په يوه غږيز پيغام کې د پاکستان د بهرنيو چارو وزير شاه محمود قريشي سعودي ګرم وبلل او يې ويل چې سعودي د يوه اسلامي هيواد په توګه يې د کشمير په مسله کې د پاکستانملتړ ېې ونکړ،

قريشي په دغه ويډيوي پيغام کې دا هم ويلي چې که سعودي ورسره ملاتړ هم ونه کړي دوی يې په خپله په يوازي سر د کشمر د کشالي په وړاندي ودريږي.د سياسي شنونکو په وينا د سعودي او پاکستان د اړيکو خړ پړتيا ځني دلايل هم شته.د شنونکو په باور چې سعودي غواړي په پاکستان کې د ترکيې نفوذ کم کړي او هلته خپل نفوذ زیات کړي،

د یادونې وړ ده چې سعودي له پاکستان څخه د هغه ترکيې سريال ارل طغرل د بنديدو غوښتنه هم کړي وه چې په تاريخي مسايلو راڅرخي.له بله پلوه بېا پاکستاني چارواکو په رسنيو کې د پاکستان او سعودي عربستان تر منځ د اړيکو ترينګلتيا رد کړي او سعودي يې د پاکستان يو ښه دوست بللی دی.تيره ورځ د پاکستان لومړي وزير عمران خان ميډیا ته ويلي چې سعودي عربستان د پاکستان تر ټولو نيږدي دوست مملکت دۍ او مونږ غوواړو چې عربستان سره تعلقات همیشه لپاره وساتو،

ښاغلي خان د خپلو خپرو په ترڅ کې د سعودي وليهعد خپل ديني ورور ياد کړ.د پاکستان له بهرنيو چارو وزارت څخه په يوه خپره شوي اعلاميه کې ويل شوي چې سعودي د پاکستان دوست هيواد وو او تل به.وي.پاکستاني چارواکو سعودي عربستان دغه چاپلوسي له هغه وروسته شروع کړه چې سعودي اعلان وکړ چې په د نا امنينو له ويرې به په پاکستان کې د دوی ځيني پروژي بیرته ختموي، او نوره همکاري پاکستان سره نه کوي،

اوس وخت سعودي عربستان غاړي چې په مختلفو لارو زور راولي او پاکستان دې ته اړ کړي چې عربستان څه وايي پاکستان ېې ومني بلخوا بیا د پاکستان دولت غواړي چې سعودي عربستان د کشمیر موضوع کې له پاکستان سره یو ځاۍ شي او د هندوستان د موقف مخلفت وکړي خو دا خبره سعودي عرب رد کړې او له همدې امله سعودي اوس د پاکستان سره تعلقات خراب شوي دي،

ولسمشر ډونلډټرمپ: عربستان به هم له عربي اماراتو سره د اسرايلو په تړون کې یوشي

د متحده ايالاتو ولسمشر ډونالډ ټرمپ ويلي چې داسي برېښي چې سعودي عربستان هم په هغه تړون کې چې د عربي اماراتو او اسراييلوتر مابین لاسليک شوی ځان ور شریک کړي .او له دې دواړو هيوادنو سره يو ځای ورته ډيپلوماتيک تړون وشي،

ښاغلي ترمپ په وایټ هاوس کې د خبري کانفرانس په ترڅ کې خبريالانو ته وويل چې موږ د یو ان سازمان ته وړانديز کړی او له امنيت شورا څخه مو غوښتي چې هغه مسوده بيرته لاسليک کړي چې له مخې به يې په ايران بندیزونه ولږیږي، بل هوا بیا داسي ښکاري چې په ملګرو ملتونو کې د امريکا تر ټولو سر سخت مخالفان د روس او چين هيوادنو دي چې نه غواړي امريکا تر دې سخت نور بنديزونه په ايران ولکوي او ایران خیر ته کېنوي،

بکه څنګه چ تيره هفته د عربي اماراتو او اسرايلو تر منځ ډيپلوماتيک تړون لاسليک شو. چې له امله به يې دواړه هيوادنه پر خپل منځ کې سفارت خاني ولري، او نور ګڼ ټولنيز تړون لاسليک او يو ځای به کار پري کوي.بايد وويل شي دعربي امارتو او اسراييلو تر منځ د تړون له لاسليک وروسته په نړيواله کچه په تير بيا د اسلامي هيوادنو غبرګونونه وښودل او وویل چې داسلامي ارزښتونو خلاف تړون دۍ،

د فلسطين حماس جنګيالۍ ډلي دغه تړون د فلسطيانو د لاسونه تړل بولي هغوی ويلي چې عربي امارات په لوی لاس د امريکا په لمسون فلسطين اسراييلو ته تسلميوي.ايراني حکومت هم دغه تړون يو شرمونکی تړون بللی او محتده عربي امارات يې د امريکا لاسپوڅی هيواد بللی او ويلي دي چې عربي هيوادونه په لاس غواړي چې د اسراييلو او امريکا تر اشغال لاندي شي.ترکيې هم دغه تړون په سختو ټکو غندلی او دايې د مسلمانو هيوادنو لپاره غټه ساوه بللې ده،

دایرایلو او اماراتو تر منځ ډيپلوماتيک تړون ته ګڼو هيوادونو غبرګونونه ښودلي ځينو يې هرکلی کړي. خو ځينو بيا دغه تړون غندلی او هغه يې د فلسطينيانو په حقونو تيری بللی دی.دويي وايي چې یو عراب هېواد داسې وکړي نو بیا نورو ملکونو نه څه ګيله پکار ده دويي زیاتوي که فلسطین نۍ اومنه نو دا به په سیمه کې تارتریخوالي مترادف وي او ښايي دې سره د سیمې هېوادونو ترةنځ یو نوۍ ډيپلوماتیک جنګ پیل کړي او یو بل سرهېې سیاسي تعلقات خراب شي،

د ولسمشر ټرمپ د څرګندونو اود ددې تړون په هکله سعودي څه نه دي ويلي.د يادولو وړ ده چط تر عربي اماراتو مخکي دوو نورو عربي هيوادنو اردون، او مصر هم له اسراييلو سره دې ورته ډييلوناتيک تړونونه لرل.او یل داسې یو مسلمان هېواد هم اسرایل نه دۍ منلۍ په دې ملکونو کې افغانستان هم شامل دۍ افغانستان کې لا هم اسرایل سفارت شتون نا لري او نه هم په افغاني پاسپورټ باندې د اسرایلو وېزې او تګ ته اجازه شته،

اوس وهت د دې رارسېدلۍ دۍ چې باید ټول مسلمان هېوادونه سره یو شي او اسرایل ته په یو پلان سره موافق شي دې سره به مسلمانانو هېوادونو کې د اتفاق کلیمه هم بیداشي او په فلسطین کې چې کوم ظلم روان دۍ دغه موضوع ته به د حل لارو فرست نور هم زیات شي، او بل اخره به دغه موضوع هم حل شي او روان ظلم او جبر به هم ختم شي،

د باجوه سفر

سعودي عربستان ته د باجوه سفر د پاکستان د پوځ مشر جنرال قمر جاوېد باجوه د راتلونک هفتې کې په وروستیو ورځو کې عربستان ته سفر لري او هلته به د سعودي عربستان اعلۍ چارواکو سره لیدل کتل کوي او په مختلفو موضوعاتو به بحث کوي،

لکه څنګه چې تاسوو معلومات لرۍ چې د پاکستان او سعودي عربستان دولتونو سیاسي تعلقات په دې وروستیو کې تر بل هر وخت ډېر خراب شوي دي او بل باندې ېې نیوکې کړي دي، د ریوټرز د راپور پر بنسټ د جاوېد باجوه موخه د دواړو هېوادونو تر منځ د تاوتریخوالي را کمول دي.د ګاونډي هېواد د پوځ مشر غواړي سعودي ته ننواتې وکړي، چې له دوی سره یې سیاسي اړیکې را جوړې شي شياو د کشمیر په مسله کې ورسره کومک وکړي

د دغه هېواد دولت له سعودي عربستان غوښتنه کړې -چې د کشمیر په لانجمنه مسله کې دې د پاکستان لپاره د اسلامي همکاریو سازمان غونډه را وبلي، چې دا غوښتنه یې د سعودي عربستان له لوري نه وه منل شوې او پاکستان ویلي وو چې د سعودي عربستان په مشرۍ د اسلامي همکاریو سازمان د کشمیر د مشکل د حل وړتیا نه لري. چې له امله یې سعودي عربستان پر پاکستان غوسه شو او ترمنځ ېې اړېکې هم خرابه شوې

د پاکستان دخارجه وزارت د سعودي عربستان د نه منلو په غبرګون کې ویلي، که د کشمیر په مسله کې یې سعودي عربستان ملاتړ کوي که نه، خو وخت راغلی چې خپله لاس په کار شو، که د اسلامي همکاریو سازمان هېوادونه غونډه نه رابلي نو موږ به پرېکړه نیسو چې د دې سازمان سره پاتې شو که نه، دا په داسې حال کې ده، چې سعودي عربستان له پاکستان یو بیلیون ډالر خپل پور هم بېرته اخیستی او د نورو د پورونو بېرته اخیستلو یاده یې هم کړې او د تېلو او نورو بېلابېلو برخو کې یې ورسره د همکارۍ بندولو خبرهم ورکړۍ چې دا به سیمه کې یو نوۍ کړکېچ رامنځته کړي،

د سعودي عربستان او پاکستان تعلقات او همکارۍ سره خرابې شوي او عربستان اوس نه غواړي پاکستان سره په کومه برخه کې همکاري وکړي خو د پاکستان دولت کوشش کوي چې د عربستان سره خرابې شوې اړیکې بېرته را ورغوي او دې لپاره یې یو شمېر هېوادونه هم واسطه کړي دي چې سعودي ته د دوی لپاره واسطه شي څو اړیکې ورسره بېرته بحالې شي. ترڅو بیا د عربستان په مرستو مزې وکړي خو سعودي عربستان ورو ورو خپلې اړیکې ورسره خرابوي او نورو اپشنونو باندې غور کوي،

دغه مملکت اوس مهال په دنیا کې له ستر اقتصادي بحران سره لاس او ګریوان دی، په کور دننه یې د پیسو ارزښت هم ټیټ شو او په سیمه او نړۍ کې هم له انزوا سره مخ شوی دی.دوي ډېراقتصادي تاوانونه هم وکړل اوس غواړي چې دولت ېې پاکستان په خپلو پخو ودروي او نورې نړۍ سره خپل تعلقات ښه کړي ترڅو یوازې پاتې نشي،

سعودي عربستان ته د باجوه سفر
سعودي عربستان ته د باجوه سفر

د یادونې وړ ده چې پاکستان اوسمهال د کرونا ویروس مخنیوږي لپاره هڅې روانې کړي دي او دې له امله هم اقتصادي ستونزو سره مه دۍ دغه هېواد باندې د کلونو راهیسې قرضونه هم پراته دي او ګڼ شمېر هېوادوال ېې د غربت ژوند تېروي نو اوس وخت کې د دويي تعلقات خرابېدل ډېر په تاوان دي ورته او لا نور اقتصادي ستونزو سره مخ کېدۍ شي،

د مکې مکرمې تازه احوال

سعودي عرب بازې سرچینۍوایی وايي، چارواکو په دُرو د وهلو سزا ختمه کړې او پر ځای یې تورن ته بند او غرامت ټاکل شوی دی. پر خواله رسنیو په یوه قانوني وثیقه کې راغلي چې د سعودي سترې محکمې په دُرو د وهلو سزا لغوه کړې ده.

دغې وثیقه کې راغلی چې عربستان دا کار “د سمون او د بشر حقونو په برخه کې د پرمختګ پخاطر کړی چې دا کار د پاچا سلمان بن عبد العزیز په امر او د ولیعهد محمد بن سلمان په څارنه ترسره کېږي.”

بازې فعالان وايي، سعودي په نړۍ کې د بشر حقونو تر ټولو د ناوړه پېښو ریکارډ لري؛ ځکه چې په دې هېواد کې د وینا ازادي نه شته او د واکمن شاهي نظام مخالفان بندیانېږي.

د هغه راهیسې چې محمد بن سلمان د سعودي ولیعهد ټاکل شوی، د سعودي عربستان هڅه دا ده چې په نړۍ کې د دغه هېواد ناوړه انځور بدل کړي.

په عربستان  کې ښځو ته د ۲۰۱۸ کال په جنورۍ میاشت کې د فوټبال لوبغالي ته د لوبو د نندارې اجازه ورکړل شوه، په همدې کال ښځو ته د موټر چلولو اجازه ورکړل شوه چې ډېر کلونه پرې بندیز لګول شوی و.

تېر کال،‌ د سعودي د شاهي فرمان له مخې بهر ته د خپلوان له اجازې پرته ښځو ته د سفر اجازه هم ورکړل شوه او په خوړنځیو کې له سړو د ښځو د بېلوالي بندیز هم لیرې شو. خو پر دې ازادیو سربېره،‌ سعودي د ښځو د حقونو ځینې فعالان ونیولې..

په بي بي سي کې د منځني ختیځ د چارو ایډیټر وايي، په وروستي ځل په سعودي کې د سعودي بلاګ چلوونکي رائف بدوي د دُرو وهلو سزا د نړیوالو ورځپاڼو د سر ټکی ګرځېدلی و. نوموړی په عام محضر کې په دُرو ووهل شو چې په ګرده نړۍ کې د سعودي پر دغه کار ټینګې نیوکې وشوې.