امیر اسماعیل خان:د موقت حکومت نه پرته سوله نشي  بریالی کیدی

امیر اسماعیل خان:د موقت حکومت نه پرته سوله نشي بریالی کیدی د ملي مصالحې عالي شورا غړی او د هرات ولایت پخوانی جهادي قومندان محمداسماعیل خان وايي، د مؤقت حکومت له جوړېدو پرته طالبانو سره د جوړ جاړي بله حل لاره شتون نه لري.هغه وای د سولې نه وړامدې باید اول موقت حکومت راشي.

امیر اسماعیل خان دا څرګندونې نن ماسپښین په هرات ښار کې د خپل استوګنځي دننه خپلو یو شمېر پلویانو ته کړي او په حکومت یې تور پورې کړی چې د سولې خبرو د بریا لپاره هیڅ راز هلې ځلې نه کوي، بلکې ټولې هڅې یې دادي ترڅو خپله څلور کلنه دوره پوره کړي.د ملي پخلاینې عالي شورا دغه غړی طالبانو سره د جوړ جاړي لپاره د مؤقت حکومت تشکیل د یوازینۍ حل لارې په توګه پيژني او په خبره یې زلمي خلیلزاد افغانستان ته د خپل وروستي سفر جریان کې له سیاسي مشرانو او د کابل حکومت چارواکو سره د غونډو پرمهال درې حل لارې وړاندې کړې دي.

ښاغلی اسماعیل خان طالبانو په یو مخیز ډول د حکومت سپارل، اوسني حکومت سره د طالبانو یوځای کېدل» د  خلیلزاد له درې ګونو طرحو څخه دي، چې په خبره یې دده په شمول یو شمېر نورو سیاسي مشرانو او کابل حکومت طالبانو ته د واک سپارلو سره مخالفت ښودلی او طالبان هم د کابل حکومت سره یوځای کېدل نه غواړي.

نوموړي ټینګار کوي د پورته دوه طرحو د نه منلو په صورت کې مؤقت حکومت یوازینۍ حللاره ده چې د کابل حکومت یې باید ومني.د هغه په خبره د مؤقت حکومت په جوړښت کې به یوازې ولسمشر او دواړه مرستیالان یې بدلیږي، نور بدلون ښايي رانه شي.

امیر اسماعیل خان:د موقت حکومت نه پرته سوله نشي  بریالی کیدی
امیر اسماعیل خان:د موقت حکومت نه پرته سوله نشي بریالی کیدی

د ملي پخلاینې عالي شورا غړی او د هرات پخوانی والي محمداسماعیل خان په داسې مهال هېواد کې د مؤقت حکومت راتګ یوه اشد ضروررت بولي، چې کابل کې د امریکا سفارت هغه آوازې رد کړې چې ګواکې هېواد یې په افغانستان کې له مؤقت حکومت څخه ملاتړ کوي.هغه یو لله تکړوو سیاسي او جهادي رهبرانو څخه دی.

ګلبدین حکمتیار:دسولې لپاره باید یو نوی حکومت رامنځته شي

ګلبدین حکمتیار:دسولې لپاره باید یو نوی حکومت رامنځته شي د حزب اسلامي امیر ګلبدين حکمتيار پخپلو تازه څرګندونو کې يو ځل بیا په دې ټينګار کړی دی چې د سولې لپاره د حکومت بدلون ضروري دی،

ښاغلي حکمتیار وايي تر هغه چې حکومت بدل نشي د سولې راتګ امکان نه لري حکمتیار پخپلو دې تازه څرګندونو کې ويلي دي چې جمهورریس غني هم د حکومت بدلون ته غاړه ایښې وه خو په دې شرط چې یو نیم کال دې د مؤقت حکومت مشر هم دی وي، حکمتیار زياتوي ولسمشر غني پاکستاني مقاماتو ته دا وړانديز کړی و چې طالبانو ته دا ووايي چې اشرف غني په موقت حکومت راضي دی خو په دې شرط چې مشري به یې دی کوي او دا موقت حکومت به کم تر کمه يو نيم کال وخت لري،

دښاغلي حکمتیار په خبره چې پاکستاني مقاماتو ته د طالبانو له لوري د رد ځواب ورکړل شوی دی.حکمتیار او ځینې نور افغان سياستوال په دې قناعت دي چې طالبان په هېڅ صورت په دې راضي نه دی چې په اوسنی حکومت کې لږ يا ډېره ونډه ورکړل شي، دوی نه غواړي له موجود ټیم او حکومت سره يو ځای کار وکړي.

ګلبدین حکمتیار:دسولې لپاره باید یو نوی حکومت رامنځته شي
ګلبدین حکمتیار:دسولې لپاره باید یو نوی حکومت رامنځته شي

لومړی خو دا يوه بېله پوښتنه ده چې طالبان په ټاکنو باور لري او که نه، په فکري لحاظ ويلی شو چې طالبي فکر په ټاکنو باور نلري، خو ددې ډلې سياسي مشران په ښکاره وايي چې د خلکو اراده ورته الویت لري او هغه ډول حکومت به رامنځته کوي چې خلک ورسره همغږي وي.

سیاسی تجزیه نګاران په دې اند دي چې طالبان د اوسني حکومت په لاس د ترسره کېدونکو ټاکنو په شفافیت باندې هم باور نلري، ځکه د حکومت له لوري ترسره شوې پخوانۍ ټاکنې هسې هم د ټولې نړۍ د خندا او رشخند وې.پورته حالت ته په کتو حکمتیار او یوه ډله نور سياستوال په دې قناعت دي چې حکومت بايد بل راشي.

ولسمشرغني:دانتخاباتو پرته هیچاته واک نه انتقالوم

ولسمشرغني:دانتخاباتو پرته هیڅ چاته واک نه انتقالوم اشرف غني وايي، له ټاکنو پرته واک هیچا ته نه پرېږدي، خو د ټاکنو له لارې حاضر دی ،چې له څوکۍ لاس په سر شي.اووا ک په قانوني ډول انتقال کړي. او خلک دې د موقت حکومت خوبونهنه ویني. او یوازې قانوني ډول دې مخې ته لاړ شي.

غني له سي ان ان سره په تازه مرکه کې یو وار بیا ټینګار کړی چې له ټاکنو پرته به واک بل چاته انتقال نه کړي او دا د دیموکراسۍ، چې د تېرو شلو کلونو عمده لاسته راوړنه ده، خلاف عمل دی.اشرف غني ویلي چې د واکمنۍ له پیل تر دې دمه یې څلویښت زره ملکي او نظامي افغانان وژل شوي چې ستر اکثریت یې سرتیري دي.نوموړي زیاته کړې چې دغه ټوله موده کې یوازې ۹۸ بهرني سرتیري وژل شوي

اوتیر ۲۰۲۰ کې دا شمیره بیخي صفر ته را ښکته شوې ده.هلته بیا طالبانو تازه ویلي چې د خبرو د اجنډا لومړۍ موضوع  به د واک لېږد او د نظام بڼه وي، کوم څه چې د خلکو له پراخو غبرګونونه سره مخ شوي دي.دلته د جګړې ډګر تود دی او مهمه دا ده چې دواړه لوري د اوربند پر سر یوې هوکړې ته ورسېږي، نه د څوکۍ د ترلاسه کولو لپاره.

طالبان هم د واک غم اخیستی او غني هم دواړه پښې یوه موزه کې ورکړې دي چې واک نه پرېږدم.د دې هر څه قیمت ولس پرې کوي او هره ورځ وژل کېږي، ځورول کېږي، عامه تاسیسات نړېږي او په یو ډول د ژوند له حقونو بې برخې کېږي.هره ورځ په کابل او ولایاتو کې خلک ټارګټ کیږي.

ولسمشرغني:دانتخاباتو پرته هیچاته واک نه انتقالوم
ولسمشرغني:دانتخاباتو پرته هیچاته واک نه انتقالوم

ډېر وخت راهیسې افغانانو د واک پر سر د جنجالونو له کبله قرباني ورکړې او دغه لړۍ تر اوسه ادامه لري.هر یو ریس جمهور چې راشي نوږای چې څومره ډېره کیږي باید پا چاهی وکړي دوی هر وخت ملي ګټې د خپو لندې کړي دي او هر وخت یې خپلو شخصي ګټو ته لومړیتوب ورکړی. او په همدې ډول ېې د ملت ارمانونه خاورو سره خاورې کړي دي.

امریکايي پروفیسر: د موقت حکومت د جوړېدو لپاره شرایط برابردي

د موقت حکومت د جوړېدو لپاره شرایط بیخي برابردي د افغانستان د چارو مشهور امریکايي محقق بارنیټ روبین د اکټوبر پر ۲۶ په فارن پالیسي مجله کي ذکر کړي پداسي حال کي چي په قطر کي د طالبانو او افغان حکومت تر مابین د سولي خبري جیریان لري

تاوتریخوالی لا هم دوام لري دواړه لورې د ملکي تلفاتو مسولیت په غاړه لري، خو د طالبانو تهاجمي حالت د زیات تشدد سبب ګرځېدلی دی. همدا وجه ده چي اکثره افغانان د اروبند تقاضا کوي. پروفسور روبین لیکي داسي ښکاري چي طالبان د اوربند په بدل کي نور امتیازات غواړي: هغوی له امریکا څخه د ګردو عسکرو د ایستلو تضمین غواړي،‌ او دغه راز پر طالبانو باندي د لګېدلو بندیزونو له لیري کول غواړي. بلخوا، طالبان ښايي د موقتي حکومت د جوړېدو تقاضا هم وکړي. یو داسي موقتي حکومت چي د دواړو خواو نمایندګي وکړي.‌ دا موقتي حکومت به د دوحې موافقه عملي کړي، او هم به د افغانستان لپاره د «سولي نقشه» ترسیم کړي. دا مسله آلان په کابل کي مطرح ده، خو زیات مشکلات لري.

افغانستان کي د موقت حکومت تاریخي سابقه موجوده ده. د بن د موافقې سره سم، په افغانستان کي یو موقتي حکومت ایجاد سو، خو په بن کي د طالبانو نه شتون او ګڼو نورو اشتباهاتو د افغانستان جنګ اوږد کړ. دغه راز، له ۱۹۹۱ څخه بیا تر ۱۹۹۲ پوري په افغانستان کي د موقتي حکومت مسله مطرح وه.‌ هله د ملګرو ملتونو په هڅو بالاخره ډاکټر نجیب استعفا وکړه. د نجیب تګ باید یوه موقتي حکومت ته لاره خلاصه کړې وای، خو سمدستي داخلي جنګ او شخړي پیل شوې.

۱۹۸۸ کي د ژنیوا د موافقې سره سم باید د شوروي عسکر د ۱۹۸۹ تر فبروري پوري له افغانستانه وتلي وای. امریکا باید مجاهدینو ته خپل کومکونه ختم کړي وای. خو متحده ایالاتو ټینګار کاوه چي خپلي مرستي به تر هغه وخته پوري بندي نه کړي، تر څو شوروي د افغانستان حکومت ته خپل کومکونه ختم نه وي. پروفسور روبین کاږي د ژینوا موافقې د موقتي حکومت لپاره کوم بند و بست نه لاره. خو د شوروي د عسکرو تر وتلو وروسته مسکو او واشنګټن تر مینځ د افغانستان د سیاسي مصالحې لپاره ډایالوګ پیل شو

اړونده خبرونه: د افغان عسکرو او نظامي سکتور سره د امریکا ملاتړ دوام کوي

. شورویانو او ډاکټر نجیب اصرار کاوه چي د ملګرو ملتونو د سولي هلي ځلي باید د موجوده حکومت (نجیب) تر حاکمیت لاندي شروع سي. خو متحده ایالاتو،‌ مجاهدینو، او پاکستان ټینګار کاوه چي ډاکټر نجیب باید اول استعفا وکړي، او د ملګرو ملتونو تر څارني لاندي يې یو موقتي حکومت ځای ناستی سي. مسکو لدې خبري سره د ۱۹۹۱ له ناکامي کودتا راوروسته موافقه وکړه. د ۱۹۹۱ په سپټمبر کي امریکا او روسیې موافقه وکړه چي د ۱۹۹۲ له جنوري راوروسته به خپلي نظامي مرستي ختموي،

او یو موقتي حکومت به د ۱۹۹۲ په اپریل کي له نجیبه قدرت تسلیموي. د مجاهدینو مشرانو دا موافقه رد کړه، او د نجیب یاغي ملیشاوو هغه ته اجازه ور نه کړه چي هند ولاړ سي. سمدستي داخلي جنګ ښخ سو، او لدې ګډوډۍ راپس طالبان راپیدا سول.ښاغلي ر روبین لیکي خو نن سبا د یوه موقتي حکومت د جوړېدو په لړ کي د پخوانیو اشتباهاتو د نه تکرار ځیني عناصر موجود دي. نوموړي لیکلي اوسني حکومت ته به کومکونه جاري وي. د شوروي اتحاد سقوط د نجیب سره کومکونه ختم کړل،

درسنیومسئولینود طالبانودسیاسي دفتر چارواکوسره لیدل کتل شوي

بالاخره، په اوسنیو خبرو کي دواړو طرفونو  بین المللي مینځګړیتوب رد کړی دی. لهذا، که چیري هغوی کومي موافقې ته سره و نه رسېږي، متحده ایالات کولای شي چي ځان ترې را ګوښه کړي. البته دا هم باید وویل سي چي متحده ایالات به د شوروي په څېر دړي وړي نه سي، خو مسلمانان به کورونا او نور داخلي مشکلات د امریکا توجه خپل ځانته ور واړوي. اوس ضرورت دې ته دی چې دا خبرې دوام وکړي.

جمهور ریس غني د کرونالپاره ۷ ماديي حکم امضاء دی چې پکې کرونا ویروس سره د مبارزې منابعو د مدیریت او مصرف د څرنګوالي اړوندشکایتونه او راپورونه ارزوي.د دې وړاندې د کرونا ویروس په اوازې چې ولایاتو کې دغه پیسو نه فساد شوۍ دۍ،

جمهور ریس غني له طالبانو سره د سولې له توافق د لاسلیکولو وروسته د لنډمهالي حکومت په اړه وايي، چې هغه به هېڅ کله دا تاريخي فلم تکرار نه کړي.نوموړي دا خبره د یو ژورنالېستې په ځواب کې وکړه چې مونږ نه غواړو چې بیا دد موقت حکومت تېروتنه ونه کړو.

د طالبانو او امریکا ترمنځ د سولې د تواقق نه وروسته کوشش شروع شوې دي چې په نږدې ورځو کې به بېن الافغاني مذاکرات هم پيل شي، خو له دې سره هممهاله داسې اوازې هم خپرېږي، چې ښايي په بېن الافغاني مذاکراتو کې د لنډمهالي يا موقت حکومت په تړاو هم خبرې وشي.دغه خبره لدې وړاندې هم دا خبرې شوې وې چې که د سولې خبرې کامیاب شوې نو موقت حکږمت به رامنځته کيړي.

زیس جمهور غني د امريکا متحده ايالتونو د اتلانتيک شورا په څېړنيز بنسټ کې د دې پوښتنې په ځواب کې وويل، چې که طالبان د سولې د راتګ لپاره دا شرط ولري چې لنډمهالى حکومت دې جوړ شي او يا دې زه له واکه ليرې شم، نو دا تاريخي تېروتنه به ونه کړم.او دغه فلم به بیا تکرار نشي،

ولسمشر غني په ټينګار وويل، ډاکټر نجيب الله همدا تېروتنه کړې وه، چې له مجاهدينو سره د خبرو په لړ کې يې د استعفا اعلان وکړ. هغه همدا راز دا هم وويل چې د لنډمهالي حکومت په اړه بحث اوس له وخت مخکې دى.او دا خبرې باید بحث نشي.باید ټولې خواوې د دې بحث نه ډډه وکړي،

هغه وايي چې د ډاکټر نجيب الله استعفا يوه لويه تېروتنه وه، ولس دا فلم يو ځل ليدلى دى او بيا يې تکرار نه غواړي.نوموړۍ دغه خبره د یو سوال په ځواب کې وکړه نوموړي نه دغه پوښتنه د دې وړاندې هم شوې ده اړ د ولسمشر ځواب هم همداسې ووچې هيڅ کله به د ډاکټر نجیب تېر وتنه تکرار نکړي،

بل خوا د طالبانو لوى څارنوال جلال الدين شينواري ويلي دي، چې ولسمشر بايد د يوه نوي حکومت جوړېدو ته چمتو وي او د خپلې استعفا په منظور مخکې له مخکې چمتووالى ولري.ځکه که سوله رازي باید اوسنۍ حکړمت قرباني ورکړي،

دا هم باید یاده کړوچې اوس وخت د دې رارسېدلۍ دۍ چې ټول خواوې باید سره یو لاس شي او یو غږ شي تر څو د سولې دا اوسني فرصت له لاسه ورنکړو اودبین الافغاني خبرې ژر تر ژره پيل شي ترڅو افغانستان ته سوله راشي او افغانان په ارامه فضا کې ژوند وکړي،