بلنه

پاکستان د افغان سولې په اړه دوه ورځنی کنفرانس جوړوي.د پاکستان د بهرنیو چارو وزارت وایي، د افغانستان سولې پروسې ته د سرعت ور بښلو په موخه په اسلام اباد  کې د دوه ورځني کنفرانس کوربتوب کوي.

د پاکستان د خارجه چارو وزارت ویاند «ذاهد حفیظ چوهدري» په اسلام اباد کې اوونیزې خبري ناستې ته ویلي، چې د روانې میلادي میاشتې له اوولسمې تر نوولسمې نېټې پورې په اسلام اباد کې د افغان سولې په تړاو دوه ورځنۍ ناسته رابلل کېږي، تر څو  د افغان سولې هڅو ته سرعت ور وبښي او لا یې غښتلې کړي.دده په وینا د کنفرانس د ځنډ خبرونه بې بنسټه دي.

یاده ناسته چې افغان  سیاسي مشران او مخکښې څېرې ورته بلل شوې دي، داسې وخت رابلل کېږي، چې له افغانستانه د بهرنیو ځواکونو د وتلو لړۍ په بشپړېدو ده او تر څنګ يې په دوحه کې د سولې د جدي خبرو د پيلېدو تمې هم شته.په کابل کې د پاکستان سفیر «منصور احمد خان» د کرزي، محقق، صلاح الدین رباني، احمد ولي مسعود، سید اسحاق ګیلاني، عمر داوودزي او عمر زاخیلوال په ګډون له ګڼ شمېر مطرحو سیاسي څېرو سره لیدلي

20210716 151027

نوموړی دغه څېرو تهد اسلام اباد په کنفرانس کې د ګډون بلنه یې ورکړې.د پاکستان صدراعظم عمران خان هم له حامد کرزي سره تلیفوني خبرې کړې دي او د افغان سولې په اړه د بحثونو په موخه یې کرزي ته دا سلام اباد د لیدنې بلنه ورکړې ده.په دی اړه د کابل پوهنتون استاد او د سیاسي چارو فعال «اسد وحیدي» وایي،  اشرف غني او د برتانیا لوی درستیز له حامد کرزي، عبدالله او نورو مطرح شخصیتونو غوښتي، چې د اسلام اباد په کنفرانس کې برخه واخلي؛ 

خو دې سیاستوالو ټینګار کړی، چې اشرف غني باید لومړی د هغو پټو او ښکاره تړونونو په اړه ورسره معلومات شریک کړي، کوم چې کابل  حکومت له پاکستان سره کړي دي.د وحیدي له قوله، په تېرو څو میاشتو کې په بحرین کې د ملي امنیت شورا سلاکار  «حمدالله محب» له پاکستاني امنیتي چارواکو سره لیدنې کړې او پر مختلفو موضوعاتو باندې ېې ورسره خبرې هم شوی دی.

څرګندونې

نادري: طالبان د اوربند په بدل کې د خپلو بندیانو ازادولو غوښتنه کړې دحکومت د مذاکراتي ټيم غړی  ښاغلی نادر نادري وایي، طالبان د اوربند په بدل کې د خپلو اووه زرو بندیانو د خلاصون او پر دوی د لګېدلو بندیزونو د لیري کېدلو غوښتنه کوي.

ښاغلی نادري پرون کابل کې يوې خبري ناستې ته د وینا پر وخت ویلي، چې طالبانو د  درې میاشتني اوربند په بدل کې د خپلو اووه زرو بندیانو د خلاصون او له تور لست څخه د خپلو مشرانو د نومونو د لیري کولو غوښتنه کړې.ده که څه هم په دې تړاو چې د بندیانو د خلاصون او له تور لست څخه د مشرانو د نومونو د ایستلو غوښتنه له امریکا او که له حکومت شوې؛ څه ونه ویل.

img 20210716 090531

خو د طالبانو او امریکا تر منځ په دوحه کې د لاسلیک شوي تړون په اساس د بین الافغاني مذاکراتو له پیلېدو سره په یو وخت باید پاتې طالب بندیان له زندانونو خلاص شي او امریکا د طالب مشرانو نومونه له تور لست څخه لیري کړي.دا چې لا هم طالب زندانیان نه دي خلاص شوي او  لوړپوړو طالب چارواکو نومونه په تور لست کې دي،

طالبان یې د دوحې له توافقنامې د امریکا سرغړونه بولي.بلخوا  ته نادري وايي، د بندیانو د خلاصون او له طالبانو د بندیزونو د لیري کېدو غوښتنه ډېره درنه ده او تېر ځل هم د بندیانو خلاصون د ګټې په ځای زیان کړی.هغه وویل اوس به ډېر له دقت نه کار واخلی او هره فیصله به په مشورې سره وکړي.

دا چې طالبانو د بندیانو د خلاصون او د بندیزونو د لیري کېدو غوښتنه کړې که نه؛ لا هم څرګنده نه ده، خو  حکومت تر دې وړاندې په بیا، بیا پر طالبانو د بندیزونو د دوام غوښتنه کړې او ټینګار یې کړی، چې بندیان یې باید خلاص نشي.

ولسمشر غنی ازبکیستان کې

ولسمشر غنی د اوزبیکستان جمهوررئیس سره لیدنه ترسره کړه جمهوررئیس محمد اشرف غني اوزبیکستان ته د خپل سفر په لومړۍ ورځ نن له غرمې مخکې د اوزبیکستان جمهوررئیس شوکت میرضیایف سره وکتل.

د اوزبیکستان د جمهوري ریاست کوک سرای ماڼۍ کې د یاد هیواد جمهوررئیس شوکت میرضیایف جمهوررئیس محمداشرف غني او ورسره پلاوي ته تود هرکلی ووایه.دواړو جمهوررئیسانو د اوزبیکستان او افغانستان د ګډې پولې د امنیت د لا ټینګښت، اقتصادي همکاریو، سوداګرۍ، ترانزیټ، د برېښنا لېږد او اورګاډي پټلۍ، افغان سولې او سیمه ییزې اجماع په اړه بحث او خبرې وکړې.

په دغه کتنه کې پر دې هم ټینګار وشو چې پلازمېنه تاشکند سباني جوړېدونکي د منځنۍ او جنوبي اسیا، سیمه ییز اتصال، فرصتونو او ننګونو بین المللي کنفرانس کې باید ټول په ځانګړي ډول ګډون کوونکي هیوادونه د افغانستان د سولې پروسې، نظام او خلکو ملاتړ ته وهڅول شي.

fb img 1626354270228

د اوزبیکستان جمهوررئیس شوکت میرضیایف وویل، هیواد یې د افغانستان د حکومت او خلکو ترڅنګ او په بېلابېلو برخو کې خپلو دوامدارو همکاریو ته ژمن دی.هغه وویل مونږ همیشه د افغانستان خیر غواړو او داسې یو نظام پکې غواړو چې د افغانانو په ګټه وي.

په پای کې جمهوررئیس غني د جمهوررئیس شوکت میرضیایف د ښه نیت ، د همکاریو د ژمنتیا او مېلمه پالنې قدرداني وکړه هغه وویل هر وخت د ازبیکستان زمونږ ښه استقبال کړی چې مونږ ترینه په همدې لړ کې مننه کوو.هغه ووی چې د ازبیکستان رول د افغان سوله کې مهم دی.او مونږ ورته سترګې په لار یو.

ممنون سین وفات شو

د پاکستان پخوانی ولسمشر ممنون حسین د ورپېخې ناروغی له امله ومړ.د پاکستان پخوانی ولسمشر او د مسلم ليګ ن ګوند لوړپوړی مشر ممنون حسين د ورپښې ناروغۍ له امله د سند ايالت کراچۍ ښار په يوه خصوصي روغتون کې وفات شوی.

د ممنون حسين کورنۍ وايي، چې نوموړی له ډېر وخته له سرطان ناروغۍ کړېده او بالاخره تېره ورځ د ۸۱ کالو په عمر وفات شو.ممنون حسين په ۱۹۴۰ کال کې د هند په اګره ښار کې زېږېدلی و، د پاکستان له جوړېدو وروسته يې کورنۍ کراچۍ ته کډه شوه او له يوې سوداګريزې کورنۍ سره يې تړاو درلوده.په ۱۹۷۰ کال کې له مسلم ليګ ګوند سره يو ځای شوی و او د دغه ګوند مشر لارښود نواز شريف ته نږدې او باوري سړی بلل کېده.

هغه د ګوندي منصبونو سربېره د نواز شريف د دوهم ځل لومړي وزارت پر مهال په ۱۹۹۷ کال کې د سند ايالت د اعلی وزير لياقت جتوي سلاکار و او په ۱۹۹۹ کې د سند ايالت والي يا ګورنر ټاکل شوی و، خو د شپږو مياشتو په تېرېدو، چې د پوځ لوی درستيز جنرال پروېز مشرف پر لومړي وزير نواز شريف ګودتا وکړه، ورسره ممنون حسين هم له دندې ګوښه کړی شو.

img 20210715 094942

ښاغلی ممنون حسين په عملي سیاست کې ډېر فعال نه و او نه هم د نواز شريف د بند او جلا وطنۍ پر مهال په مظاهرو او لاريونونو کې ښکارېده، خو د دې سربېره هم نواز شريف او د هغه کورنۍ ته نږدې او باوري سړی بلل کېده.نوموړی د پاکستان دولسم او هغه يوازېنی ولسمشر و، چې په ۲۰۱۳ کال کې يې په قانوني توګه له پخواني ولسمشر اصف علي زرداري څخه واک تر لاسه کړی و.

همداراز نوموړی په قانوني ډول يې خپل راتلونکي ځای ناستي ډاکټر عارف علوي ته په ۲۰۱۸ کال کې واک وسپاره.د پاکستان مسلم ليګ ګوند مشر شهباز شريف، د ګوند مرستيالې او د نواز شريف لور مريم نواز او د ګوند نورو غړو د ممنون حسين په مړينه خواشيني ښوولې، هغه يې د پاکستان او خپل ګوند مخلص او خواخوږی بللی دی.

د ترکیې کومک

ترکیه د افغان فوځیانو شهید شویو عسکرو اولادونو ته تعلیمي‌ بورسونه ورکوي.ترکیه وایي، افغان عسکرو د خپل هیواد لپاره ډېرې قربانۍ ورکړې دي‌ او په همدې لاره کې یې ځیني «شهیدان» شوي، چې ترکیه یې د قدردانۍ په موخه اولادونو ته د زده کړو زمینه جوړوي

د ترکیې د پوهنې وزیر «جهادارګینای» ویلي، چې ترکیه د یوه تاریخي او د افغانستان د یوه ریښتيني ملګري‌ هیواد په توګه د «هغو افغان پوځيانو ماشومانو ته د زده کړو لپاره سکالرشیبونه ورکوي‌، څوک چې د خپل وطن د دفاع په لاره کې شهیدان شوي دي.د نوموړي په خبره، ترکیه له همدې لارې غواړي له افغانستان سره خپلې اړیکې پراخې کړي.ده که څه هم د ورکول کېدونکو بورسونو د تعداد او څرنګوالي په اړه څه ونه ویل،

turkish education minister

خو دغه ګام داسې مهال اخیستل کېږي، چې ترکیه د امریکا په وړاندیز په افغانستان کې د نظامي حضور دوام ته چمتووالی نیسي.داسې وخت چې ټول بهرني‌ پوځیان له افغانستانه په وتلو دي، ترکیې د ناټو د یوه غړي هیواد په توګه له امریکا سره هوکړه کړې،

چې افغانستان کې پوځيان پرېږدي او د امریکا او ناټو په مالي ملاتړ د کابل هوایي‌ ډګر امنیت ساتي.بلخوا ته طالبان بیا په افغانستان کې د ترکي‌ پوځونو د حضور دوام «اشغال» ګڼړي‌ او د هغوی په وړاندې د مبارزې له دوام خبر ورکوي.

طالبانو تېره ورځ د یوې اعلامیې له لارې وویل، چې په افغانستان کې د پوځونو پرېښودل د ترکیې یو «ناسنجیدم اقدام» دی چې د دواړو مسلمانو هیوادونو تر منځ اړیکو ته زیان رسوي او د افغانستان د ولس او ملي‌ ګټو خلاف عمل دی.

مرکه

ولسمشر غنی د بلخ ولایت مېشتو افسرانو، بریدملانو او سرتېرو سره وکتل.جمهوررئیس محمد اشرف غني بلخ ولایت ته د سفر پر مهال پرون مازدیګر په دې ولایت کې مېشتو افسرانو، بریدملانو او سرتېرو سره وکتل.

په دغه کتنه کې چې په مزارشریف ښار کې ترسره شوه، دوی د امنیتي وضعیت د تشریح او د دښمن د تحرکاتو د دفعې او شنډولو په موخه د هڅو ترڅنګ، د چارو د ښه والي په موخه خپلې غوښتنې او وړاندیزونه له جمهوررئیس سره شریک کړل جمهوررئیس غني د امنیتي او دفاعي ځواکونو په ځانګړي ډول د هوايي ځواک، کومانډو، ځانګړو او صفر لرونکو قطعاتو د شپې او ورځې هڅو مننه وکړه

ولسمشر غني وویل د وسله وال پوځ منسوبینو له ځانه مېړانه او زړورتیا وښوده چې افغان ولس ورته د وطن د صدیقو بچیانو په توګه درناوی کوي.جمهوررئیس دېته په اشارې چې د امنیتي او دفاعي سکتور د وسط کال په بودجه کې پام وړ زیاتوالی راځي

fb img 1626260065323

هغه وویل، د هوايي ځواک ځانګړو قطعاتو د دښمن پر ضد شپه او ورځ عملیات پیل کړي چې په دې وروستیو کې ښې لاسته راوړنې درلودې.او همدا ملي اردو ځواکونه دي چې مونږ ته انرژي راکوي دوی کولی شي چې د اینده نسل او ولس ساتنه په مېړانه وکړي هغه وویل ټولو مشرانو ته پکار دي چې د ملي اردو د ځواکونو ملاتړ وکړي.

جمهوررئیس د خپلو خبرو په پای کې وویل، د امنیتي او دفاعي ځواکونو د شهیدانو کورنیو او د دوی د ټپیانو درملنې ته جدي پاملرنه کېږي هغه وویل چې دوی ته به ځانګړې بودیجه ورکړل شي او د دوی روحیه به نوره هم تازه شي دې سره به د مخالف لورې ته په ښه توګه عملیاتونه ترسره کړي.

د امریا عسکرو وتل

امریکا: د فوځیانو د ایستلو لړۍ ٩٥ نوی فیصده بشپړه شوې.د امریکایي پوځ مرکزي قومنداني «سنټکام» وایي، له افغانستانه د امریکایي پوځیانو د وتلو لړۍ یوازې پنځه سلنه پاتې ده.چې هغه به هم په نږدې راتلونکي کې بشپړه شي.

د سنټکام لخوا په همدې اړه خپره شوې خبرپاڼه کې ویل شوي، چې له افغانستانه د پوځيانو د ایستلو لړۍ په منظم ډول روانه ده او د امریکايي ولسمشر له امر سره سم تر دې دمه ۹۸۴ په نظامي توکو بار الوتکې له افغانستانه وتلې دي او ۱۷۰۷۴ قطعې توکي بیا د لوژستیک ایجنسي ته د ویجاړولو لپاره سپارل شوي دي.

د خبرپاڼې په بنسټ، په عمومي ډول د عسکرو د ایستلو پروسه پنځه نوي سلنه بشپړه شوې.چې هغه به هم ژر تر ژره بشپړه شي د امریکا ولسمشر جوبایډن وعده کړې وه چې زیات شمیر حتا ټول عسکر به د سپټمبر تر ١١ ووځي او افغانستان به د تل لپاره ترک کړي.خو بلخوا بیا ګنګوسی وې چې ښایي یو څه لږ شمېر کسان به د امریکد سفارت د ستانې لپاره پاتې وي.

Image

بلخوا بیا د امریکا د ولسمشر یو بلې پریکړې سره سم ټول امریکايي عسکر د روان میلادي کال د اګست میاشتې تر وروستیو پورې له افغانستانه وځي.ورته مهال د بهرنیو ځواکونو د وتلو د پروسې په دوام طالبانو بې مخینې پوځي پرمختګونه کړي او د هیواد په شاوخوا دوه سوه ولسوالیو یې ولکه ټینګه کړې.

که څه هم یو خوا جنګونو زور کړی خوبلخوا بیاامریکايي عسکرو تر وتلو وروسته هم بین الافغاني خبرې دوام کوي او لا هم دا هیله څرګندیږي چې بین الافغاني خبرې به یو څه نتیجه ورکړي او د افغانستان د اینده په اړه به یو نتیجې ته هم رسیږي.

غني بلخ ته سفر

د بلخ د علماو شورا غړو سره د جمهوررئیس لیدنه ترسره شوه جمهوررئیس محمد اشرف غني بلخ ولایت ته د سفر پر مهال نن ماسپښین د یاد ولایت د علماو شورا غړو سره په مزارشریف ښار کې د بلخ د ولایت په مقام کې، وکتل.

په دغه کتنه کې مولوي ذبیح الله د بلخ د علماو شورا په استازولۍ په بېلابېلو برخو کې د علماو غوښتنې او وړاندیزونه له جمهوررئیس سره شریک کړل.نوموړي د افغانستان اسلامي جمهوري نظام او امنیتي او دفاعي ځواکونو څخه د بلخ د علماو شورا بشپړ ملاتړ څرګند او په روضه مبارکه کې یې د کتابتون او د بلخ پوهنتون په شرعیاتو پوهنځي کې د ماسټرۍ دورې د ایجاد په اړه د علماو غوښتنې له جمهوررئیس سره شریکې کړې.

fb img 1626176276236

جمهوررئیس غني د نوموړي د خبرو له اورېدو وروسته د جمهوریت او امنیتي او دفاعي ځواکونو په دفاع کې د علمای کرامو دریځ وستایه.هغه وویل چې اوس وخت رارسېدلی دی چې باید ټول علما سره کیني او د بل هر څه نه زیات د افغانستان اوسني وضعیت ته ترجیح ورکړي.

همدتراز جمهوررئیس د هیواد په ټولو ولسوالیو کې د جوماتو جوړولو په برخه کې د حکومت د لاسته راوړنو د تشریح پر مهال وویل، تر اوسه په ټول هیواد کې تر زرو زیات جوماتونه جوړ او ترمیم شوي دي. هغه ژمنه وکړه، د روضې مبارکې د کتابتون جوړولو په برخه کې به هم اقدام وشي.

د یادولو وړ ده چې د بلخ ولایت نه وړامدې هم جمهور ریس غني نورو ولیتونو ته سفرونه درلودل او دا لړی بههمداسې دوام وکړي تر څو د هر ولایت ځانته ارزونه وشي او د کتنې وروسته ورته پلانونه هم جوړ شي تر څو اینده کې د هر وضعیت په اسانی سره مدیریت وشي.

غني او نور ملاقات

ولسمشر غني عطا محمد نور سره وکتل ولسمشر غني نن سهار د لوړ پوري چارواکو په ملتیا بلخ ولایت ته سفر وکړ.د اسلامي جمعیت ګوند مشر عطامحمد نور د هېواد جلالتمآب ولسمشر محمد اشرف غنی سره په مزارشریف ښار کې لیدنه وکړه.

دغه لیدنه کې د جمعیت اسلامي ګوند مشر پداسې حال کې چې د هېواد ولسمشر ته یې مزارشریف ښار ته ښه راغلاست وویل.د شمال او بلخ ولایت امنیتي وضعیت، په امنیتي سکتور کې د وړتیاوو او ظرفیتونو شتون، د ملي بسیج، د طالبانو پر وړاندي د مبارزې روحیې، د ستونزو او د مقابلې لارو په اړه خبرې وکړې څرګنده کړه چې د شمال خلکو په لوړه روحیه د طالبانو پر وړاندي مبارزه کوي او اجازه نه ورکوي چې دوی د خلکو حاکمان شئ.

همدارنګه د هېواد جمهور رئیس پداسې حال کې چې د امنیتي او دفاعي ځواکونو څخه د دفاع او ملاتړ او د ملي بسیج د رامنځته‌کولو په برخه کې د جمعیت اسلامي ګوند مشر، د هلوځلو او زیار څخه مننه وکړه او د هغه نظریات يې د وضعیت ښه‌والي په برخه کې اغېزمن یاد کړل؛ زیاته کړه چې بلخ ته زما د راتګ موخه دا ده چې په هر ډول شرایطو کې د خلکو په څنګ کې ولاړ او هر ډول خدمت ته چمتو یم.

ولسمشر غني څرګنده کړه چې د ځواکونو وړتياوې، ظرفیتونه، مورال او همدارنګه ستونزې او د ضعف نقطې تشخیصوي. ولسمشر د بلخ ولایت خلکو ته ډاډ ورکړ چې د برېښنا بيه په ټول هېواد کې په عادلانه ډول برابروي.

20210713 143612

همدارنګه جمهور رئیس د هېواد د امنیتي ځواکونو شهیدانو، په ځانګړي توګه د اسلامي جمعیت ګوند مشر ورور حاجي فدامحمد نور روح ته دعا وکړه.نوموړی د دې نه وړاندې هم ځينو ولایاتو ته سفر درلود هغه څو ورځې وړاندې خوست ولایت ته هم سفر وکړ.

دامریکا قومندانی سپارل

افغانستان کې د امریکايي عسکرو مشري د امریکا مرکزي قومندانۍ ته ورکړل شوه.په افغانستان کې د امریکایي ځواکونو قومنداني له جنرال سکاټ میلر څخه د امریکا د مرکزي قومندانۍ قومندان «کنټ مک کنزي» ته وسپارل شوه.

د مسئولیت د لېږد دغه مراسم په ولسمشری ماڼړی کې جوړ شوي و او په مهال یې سکاټ میلر ویلي، چې دی به د افغانستان خلک او ټول هغه کسان چې دلته یې «قرباني» ورکړې یاد وساتي.هغه زیاته کړې، چې اوس وخت په افغانستان کې د جګړې کچه په اوج کې ده او په دې حالت کې د سولې تامین ستونزمن دی، نو دده په خبره، طالبان باید د جګړې کچه راټيټه کړي او د مذاکراتو مېز ته را وګرځي.

img 20210713 085617

مک کینزي چې د امریکا د مرکزي قومندانۍ «سینټکام» قومندان دی او په افغانستان، عراق او سوریه کې امریکایي پوځيان رهبري کوي. کینزي ویلي، چې د افغانستان او امریکا تر منځ  د اړیکو نوی فصل پرانیستل شوی او که څه هم د مرستو بڼه به له تېر حالت څخه توپير ولري، خو مرستې به روانې وي او د کمېدو هڅه به یې ونشي.

کینزي د افغانستان لوی ښارونه د طالبانو د بریدونو تر ګواښ لاندې بللي او هغوی یې تورن کړي، چې له امریکا سره د کړي توافق خلاف د افغانستان له حکومت سره د سولې په ځای د زور له لارې د هیواد د نیولو هڅې کوي.د هغه له قوله، د اګست میاشتې تر پای ته رسېدو وروسته به امریکا په افغانستان کې د داعش او القاعده د فعالیتونو په مخنیوي تمرکز وکړي.

په افغانستان کې د امریکایي فو ځیانو قومنداني داسې خت مک کینزي ته سپارل کېږي، چې د امریکا ولسمشر وایي، د روان میلادي کال د اګست میاشتې تر پایه په افغانستان کې خپل نظامي ماموریت ختموي او په دې توګه د امریکا د تاریخ تر ټولو اوږدې جګړې ته د پای ټکی ږدي.